Amidan là gì? Đóng vai trò thế nào?

Ngày đăng: 10/10/2021
12 lượt xem

Viêm amidan là một thường gặp, nhất là ở trẻ em. Bệnh mà thậm chí tái đi trở lại và đôi lúc phẫu thuật cắt amidan là giải pháp . Tuy nhiên nó vẫn là một phần quan trọng trong hệ miễn dịch của . Vậy thì amidan là gì? Cấu trúc ra sao? Làm thế nào để nó mà thậm chí bảo vệ chúng ta? Nội dung bài viết giải đáp những thắc mắc trên.

1. Amidan là gì?

Amidan là từ có nguồn gốc tiếng Pháp, tiếng Việt gọi là hạnh nhân khẩu cái. Phía trên là 2 khối mô lympho được bọc trong một lớp bao miệng.

Amidan bình thường xuyên có màu hồng nhạt giống niêm mạc miệng. Mặt phẳng chúng không nhẵn mà có hốc, rãnh. Lúc bị viêm nhiễm sẽ sưng đỏ, có lúc xuất tiết mủ trắng. Chúng ta mà thậm chí quan sát thấy amidan lúc mở miệng, trừ trường hợp nó quá nhỏ.

>> Khoang miệng: Gồm những cấu trúc nào và đóng vai trò ra sao?

Amidan bình thường có màu hồng nhạt nằm ở thành bên họng miệng, bề mặt có các hốc, rãnh.
Amidan bình thường xuyên có màu hồng nhạt miệng

2. Nguồn gốc và sự phát triển

Amidan phát triển thứ 3 của thai kỳ với những tế bào lympho . nang lympho là thành phần quan trọng của amidan, hình thành vào tháng thứ 5. Lúc hoàn thiện, kích thước của amidan thay đổi theo từng cá thể, giới hạn tuổi và trạng thái bệnh lí. Chúng thường sinh hoạt từ 3 tuổi và lớn nhanh nhất có thể vào lúc 5-6 tuổi. Đến tuổi dậy thì sẽ đạt kích thước tối đa. Chiều cao trung bình khoảng 20-25mm và bề ngang là 10-15mm. Sau đó amidan teo nhỏ dần và về già chúng chỉ được xem là một khối mô nhỏ.

3. Cấu trúc của amidan và cấu trúc xung quanh

Amidan được bởi một lớp bao sợi mỏng dính xuất phát từ mạc nền hầu. Lớp này còn đi sâu vào trong mô amidan, tạo thành vách chia nó làm nhiều phần. Phía trên cũng là nơi đi vào của thần kinh trung ương và mạch máu. Mặt trong amidan lồi vào khoang miệng là mặt mà chúng ta mà thậm chí lúc mở miệng. Mặt này thường lồi lõm do có khoảng 10-20 hốc và rãnh nhỏ.

Dưới lớp biểu mô phủ là nang lympho – thành phần quan trọng nhất của amidan, và mô ngoài nang. Nhờ như vậy mà nó có thời gian làm việc sản xuất và phát triển tế bào miễn dịch.

Bao amiđan gắn vào cơ vùng hầu họng qua một lớp mô links lỏng lẻo. Phía trên là vị trí để phẫu thuật viên tách amidan ra cuộc mổ.

Amiđan nằm trong một hố gọi là hố amidan, được tạo thành từ 3 cơ:

  • Thứ nhất là cơ khẩu cái lưỡi, tạo thành trụ trước amiđan hay nếp lưỡi-khẩu cái
  • Thứ 2 là cơ khẩu cái hầu, tạo thành trụ sau amiđan hay nếp họng.
  • Sau cùng là cơ thắt hầu trên tạo thành một phần hố amidan.
Amidan và các cấu trúc xung quanh
Amidan và cấu trúc xung quanh

4. Tính năng của amidan là gì?

Amidan là thành phần của một khối hệ thống mô bạch huyết ở vùng họng gọi là vòng Waldayer. này đóng vai trò như một hàng rào chống lại mầm bệnh từ môi trường thiên nhiên ngoài đi vào qua mũi và miệng.

Nhờ như trên mà nó có thời gian làm việc sản xuất và phát triển tế bào miễn dịch. Phần lớn trong số này là tế bào lympho B và lympho T. Một số trong những ít là tương bào trưởng thành.

Tính năng này thậm chí còn duy trì tới 80 tuổi nếu trước đó nó không bị viêm nhiễm tái đi trở lại. Amidan còn đóng góp vào miễn dịch dịch thể bằng phương pháp tiết ra globulin miễn dịch để sử dụng tại chỗ và đưa tới vùng họng.

Vị trí và cấu trúc của amidan giúp nó trở thành một nơi lý tưởng để chống lại mầm bệnh. Không khí hít vào qua mũi, thức ăn qua miệng có chứa yếu tố tạo nên bệnh như vi khuẩn, virus, dị nguyên… Lúc tới họng, chúng sẽ mắc kẹt và bị bắt giữ nhờ chứa nhiều hốc, rãnh của amidan. Sau đó mầm bệnh được đưa vào bên trong để nhận diện. Kháng thể nhanh gọn lẹ được sản xuất, tế bào miễn dịch cũng sinh hoạt. Hai yếu tố này giúp tiêu diệt mầm bệnh.

Tác động của việc cắt amidan tới hệ miễn dịch vẫn còn đó một trong những tranh cãi. Tuy nhiên, một điều rõ ràng là phẫu thuật này không tạo nên sự suy giảm miễn dịch đáng kể nào.

5. Một số trong những trạng thái liên quan tới amidan

Amidan là hàng rào bảo vệ khỏi sự nhiễm trùng từ môi trường thiên nhiên . Tuy nhiên trong một trong những trường hợp, chúng lại bị mầm bệnh xâm nhập. Một số trong những mà thậm chí gặp ở amidan và mô xung quanh mà thậm chí kể tới là:

5.1 Viêm amidan cấp tính

Vi khuẩn hoặc virus gây nhiễm trùng amidan, ở một phía hoặc . Lúc này amidan bị sưng và đau, mà thậm chí xuất tiết dịch mủ trắng. Người bệnh thường cảm thấy rát họng, khó nuốt, sốt, nhức đầu, mệt rũ rời… Bệnh mà thậm chí khỏi tự nhiên trị liệu đặc hiệu sẽ nhanh gọn lẹ lành bệnh và hạn chế biến tướng.

5.2 Viêm amidan mạn tính

Là trạng thái viêm hơn 4 đợt mỗi năm. Triệu chứng thường gặp nhất là rát họng tái đi trở lại. Bệnh cũng mà thậm chí do viêm amidan kéo dài thêm hơn nữa 4 tuần, tạo nên khó nuốt, hơi thở hôi… mà thậm chí hoặc phẫu thuật cắt.

5.3 Áp-xe quanh amidan

Nhiễm trùng ở amidan mà thậm chí tạo ra ổ mủ xung quanh amidan. Khối mủ này đẩy lệch amidan vào trong và mà thậm chí lan rộng ra tới vùng khác ở cổ. Người bệnh thường sốt cao, mệt rũ rời, rát họng rõ rệt, đôi lúc không há miệng được. Phía trên là một trạng thái cấp cứu, mà thậm chí cần tới chích rạch tháo mủ hoặc phẫu thuật dẫn lưu mủ. kháng sinh tĩnh mạch máu là quan trọng.

5.4 Amidan quá phát

gặp ở trẻ em. Phía trên là hậu quả của viêm mạn tính hoặc kích thích kéo dãn dài từ hàm vị như khói thuốc lá, bụi bẩn. Amidan lớn gây hẹp đường thở dẫn tới ngủ ngáy, ngưng thở lúc ngủ hoặc gây khó khăn trong .

5.5 Ung thư

Ung thư amidan là một hiếm gặp và mà thậm chí không được ghi chú ở sớm. Có nhiều yếu tố nguy hại mà thậm chí dẫn tới này. Nhưng hầu hết mà thậm chí hạn chế và giảm thiểu nhờ vào sống khoa học của từng cá thể. Căn bệnh mà thậm chí trị liệu đơn giản dễ dàng ở sớm nhưng lại có tiên lượng kém lúc bệnh tiến xa. Chính vì vậy, ngay lúc phát hiện triệu chứng, cần đi đến Bác Sỹ để sở hữu chẩn đoán và phương thức trị liệu hợp lý và phải chăng nhất.

Amidan quá phát là hậu quả của việc viêm nhiễm hoặc kích thích kéo dài
Amidan quá phát là hậu quả của việc hoặc kích thích kéo dãn dài

Amidan là một thành phần quan trọng của hệ miễn dịch. Vai trò của chúng rõ nhất vào những năm đầu đời cho tới tuổi dậy thì, lúc mà hệ miễn dịch của còn chưa hoàn thiện. Vị trí và của amidan giúp chúng trở thành  hàng rào bắt giữ mầm bệnh từ đường mũi và miệng . Nhưng cũng vì thế mà chúng thường bị . Do đó lúc thấy amidan không bình thường, đi kiểm tra sức khỏe để được kiểm tra. Việc này giúp cho chúng giữ được tính năng và sinh hoạt một cách tốt nhất.

Bác sĩ Sử Ngọc Kiều Chinh

Bình luận facebook

Đăng ký

Đăng ký để nhận tin tức mới nhất